e-Fatura Direkt Entegrasyon Nedir?
e-Fatura Direkt Entegrasyon (veya yaygın kullanımıyla direk entegrasyon), e-Fatura, e-Arşiv Fatura, e-İrsaliye gibi elektronik belgelerin aracı (entegratör) kullanılmadan, doğrudan Gelir İdaresi Başkanlığı (GİB) sistemine aktarılması işlemidir.
Kısaca Direkt Entegrasyon
ERP yazılımınızdan çıkan e-belge verisini, kendi sunucunuz üzerinden doğrudan GİB'e gönderirsiniz. Arada herhangi bir özel entegratör firması bulunmaz.
GİB Direk Entegrasyon Nasıl Çalışır?
GİB direkt entegrasyon sistemi, Gönderici Birim ve Posta Kutusu yazılımları aracılığıyla çalışır. Bu yapılar birbirinden bağımsız roller üstlenir:
Teknik Mimari
┌─────────────────┐ ┌──────────────────┐ ┌─────────────┐
│ ERP Sistemi │────▶│ Gönderici Birim │────▶│ GİB Merkez │
│ (Müşteri) │ │ (Mali Mühür) │ │ Sistemi │
└─────────────────┘ └──────────────────┘ └─────────────┘
│
▼
┌──────────────────┐
│ Posta Kutusu │
│ (Gelen Belgeler)│
└──────────────────┘
Gönderici Birim
Elektronik belgelerin oluşturulması, kontrolü, mali mühür ile imzalanması ve GİB'e iletilmesinden sorumludur.
Posta Kutusu
GİB'den gelen belgelerin (fatura, sistem yanıtı, uygulama yanıtı) alınması ve işlenmesinden sorumludur.
İşlem Akışı
e-Fatura Direkt Entegrasyon Akışı
1. XML Oluşturma
OtomatikERP sisteminden UBL-TR formatında e-fatura XML dosyası oluşturulur
2. Şematron Kontrolü
MilisaniyeXML dosyası GİB şematron kurallarına göre doğrulanır
3. Mali Mühür İmza
HSM ileFatura XAdES formatında mali mühür sertifikası ile imzalanır
4. Zarflama
Otomatikİmzalı fatura SBDH standardına uygun zarfa konulur ve sıkıştırılır
5. GİB'e Gönderim
AnlıkHTTPS protokolü ile şifreli şekilde GİB sistemine iletilir
6. Yanıt Alma
OtomatikSistem yanıtları ve uygulama yanıtları otomatik alınır ve işlenir
e-Fatura Direk Entegrasyon Şartları
GİB'den direkt entegrasyon onayı almak için aşağıdaki şartları karşılamanız gerekir:
Teknik Gereksinimler
| Gereksinim | Açıklama |
|---|---|
| Mali Mühür Sertifikası | TÜRKTRUST, E-Güven gibi yetkili sağlayıcılardan alınmalı |
| HSM Cihazı | Hardware Security Module (opsiyonel, yüksek hacim için önerilir) |
| SSL Sertifikası | HTTPS protokolü için geçerli SSL sertifikası |
| Sabit IP Adresi | GİB whitelist'e eklenecek sabit IP |
| 7/24 Internet Bağlantısı | Kesintisiz, yedekli internet altyapısı |
| UBL-TR 1.2.1 Uyumu | GİB'in belirlediği XML standartlarına tam uyum |
Yazılım Gereksinimleri
Gönderici Birim Yazılımı Özellikleri
- UBL-TR 1.2.1 standardında XML oluşturma
- GİB şematron doğrulama
- XAdES-BES formatında mali mühür imzalama
- SBDH (Standard Business Document Header) zarflama
- HTTPS web servisleri ile GİB haberleşmesi
- Sistem yanıtı ve uygulama yanıtı işleme
- 10 yıl boyunca belge arşivleme
- Günlük log kaydı tutma
GİB Onay Süreci
Başvuru
GİB e-Belge portalından direkt entegrasyon başvurusu yapın.
Teknik Hazırlık
Gönderici birim ve posta kutusu yazılımlarını hazırlayın.
Test Entegrasyonu
GİB test ortamında tüm senaryoları başarıyla geçin.
Canlı Onay
Test onayı sonrası canlı ortama geçiş yapın.
Direkt Entegrasyon vs Özel Entegratör
Hangisi sizin için daha uygun? Karşılaştıralım:
| Özellik | Direkt Entegrasyon | Özel EntegratörÖnerilen |
|---|---|---|
| İşlem başına maliyet | 0 TL (sıfır) | 0.10 - 0.50 TL/belge |
| Başlangıç yatırımı | Yüksek (yazılım + altyapı) | Düşük veya sıfır |
| Teknik ekip ihtiyacı | Gerekli (sürekli) | Gerekmez |
| GİB entegrasyon süresi | 2-6 ay (test dahil) | 1-2 hafta |
| Yazılım geliştirme | Siz yaparsınız | Hazır API kullanırsınız |
| Veri güvenliği | Tam kontrol sizde | 3. taraf erişimi var |
| Bakım ve güncelleme | Siz yaparsınız | Entegratör yapar |
| GİB değişikliklerine uyum | Siz takip edersiniz | Entegratör takip eder |
| 7/24 destek | Kendi ekibiniz | Entegratör sağlar |
| Ölçeklenebilirlik | Altyapınıza bağlı | Entegratör kapasitesi |
Direkt Entegrasyonun Avantajları
1. Sıfır İşlem Maliyeti
Özel entegratörlere belge başına ödediğiniz ücretler ortadan kalkar. Aylık 10.000 fatura kesen bir firma için bu, yıllık 100.000+ TL tasarruf demektir.
2. Ticari Sır Güvenliği
Fatura bilgileriniz alıcı ve satıcı dışında hiçbir 3. taraf tarafından görülmez. Ticari sırlarınız tamamen korunur.
3. Bağımsız Çalışma
Entegratör sistemlerindeki arızalar, bakımlar veya kesintilerden etkilenmezsiniz. 7/24 bağımsız çalışırsınız.
4. Tam Kontrol
Tüm süreç sizin kontrolünüzde:
- Belge formatları
- İş akışları
- Arşivleme politikaları
- Raporlama
Direkt Entegrasyonun Dezavantajları
1. Yüksek Başlangıç Maliyeti
Yazılım Geliştirme
Gönderici birim ve posta kutusu yazılımlarının geliştirilmesi veya satın alınması: 50.000 - 200.000 TL
Altyapı Kurulumu
Sunucu, HSM, yedekleme sistemleri: 30.000 - 100.000 TL
2. Teknik Ekip Zorunluluğu
- GİB değişikliklerini takip edecek
- Yazılımı güncelleyecek
- Sorunları çözecek
- 7/24 destek verecek
...bir teknik ekip istihdam etmeniz gerekir.
3. GİB Değişikliklerine Uyum Yükü
GİB, UBL-TR standardını, şematron kurallarını ve web servislerini düzenli olarak günceller. Her değişiklikte yazılımınızı güncellemeniz gerekir.
Örnek: 2023'te UBL-TR 1.2.1 geçişinde, tüm direkt entegrasyon kullanan firmalar yazılımlarını güncellemek zorunda kaldı. Zamanında güncelleme yapamayan firmalar belge gönderemedi.
Kimler İçin Direkt Entegrasyon Uygundur?
Büyük Holdingleler
Aylık 50.000+ belge işleyen, kendi IT departmanı olan büyük kurumsal yapılar.
Yazılım Firmaları
ERP/muhasebe yazılımı geliştiren ve müşterilerine bu özelliği sunmak isteyen firmalar.
Güvenlik Odaklı Firmalar
Ticari verilerinin 3. taraflarla paylaşılmasını istemeyen yüksek güvenlik gereksinimleri olan firmalar.
Yüksek Hacimli İşletmeler
İşlem başına maliyet tasarrufu, başlangıç yatırımını kısa sürede amorti edecek firmalar.
Alternatif: Mersel White-Label Çözümü
Direkt entegrasyonun avantajlarından yararlanmak ama dezavantajlarından kaçınmak mı istiyorsunuz?
Mersel White-Label ile:
- ✅ Kendi markanızla e-belge hizmeti sunarsınız
- ✅ Yazılım geliştirme gerekmez (hazır API)
- ✅ GİB değişikliklerini biz takip ederiz
- ✅ 7/24 teknik destek biz sağlarız
- ✅ Active-Active mimari ile %99.99 uptime
- ✅ Başlangıç yatırımı gerekmez
| Özellik | Direkt Entegrasyon | Mersel White-LabelÖnerilen |
|---|---|---|
| Pazara çıkış süresi | 2-6 ay | 1-2 hafta |
| Başlangıç yatırımı | 100.000+ TL | Sıfır |
| Teknik ekip ihtiyacı | Gerekli (sürekli) | Gerekmez |
| Veri kontrolü | Tam (sizde) | İzole (tenant bazlı) |
| GİB uyum yükü | Sizde | Bizde |
| Ölçeklenebilirlik | Altyapınıza bağlı | Sınırsız |
Sıkça Sorulan Sorular
e-Fatura direkt entegrasyon maliyeti ne kadar?
Başlangıç maliyeti 100.000 - 300.000 TL arasındadır (yazılım + altyapı). Ancak işlem başına maliyet sıfırdır. Yüksek hacimli firmalar için 1-2 yılda kendini amorti eder.
GİB direk entegrasyon onayı ne kadar sürer?
Yazılım hazır ise, GİB test ve onay süreci 2-4 ay sürer. Yazılım geliştirme dahil toplam süre 6-12 ay olabilir.
Direkt entegrasyon için HSM zorunlu mu?
Yasal olarak zorunlu değildir, ancak yüksek hacimli işlemler ve güvenlik için şiddetle tavsiye edilir. HSM olmadan mali mühür işlemleri yazılımsal olarak yapılır.
Mevcut ERP sistemimle entegre olabilir mi?
Evet, ancak ERP sisteminizin UBL-TR 1.2.1 formatında XML çıktısı vermesi gerekir. Çoğu popüler ERP (Logo, Netsis, SAP, Oracle) bunu destekler.
Entegratör kullanırken direkt entegrasyona geçebilir miyim?
Evet, ancak geçiş sürecinde her iki sistemi paralel çalıştırmanız önerilir. GİB'de gönderici birim kaydınızı güncellemeniz gerekir.
Sonuç
e-Fatura direkt entegrasyon, yüksek hacimli ve güçlü teknik altyapısı olan firmalar için maliyet avantajı sağlar. Ancak yazılım geliştirme, bakım ve GİB uyum yükü ciddi kaynak gerektirir.
Çoğu firma için özel entegratör kullanmak veya Mersel White-Label gibi hazır çözümler daha pratik ve ekonomiktir.
Hangi Çözüm Size Uygun?
Direkt entegrasyon mu, entegratör mü, white-label mı? Uzmanlarımızla görüşün, ihtiyacınıza en uygun çözümü birlikte belirleyelim.
Ücretsiz DanışmanlıkKaynaklar: